Eser Sözleşmesi İçin Kullanıma Hazır Sözleşme Modeli
Eser sözleşmesi örneği, bir yüklenicinin belirli bir sonucu veya eseri ortaya koymayı, iş sahibinin ise kararlaştırılan bedeli ödemeyi üstlendiği ilişkiler için hazırlanmıştır. Model; işin tanımı, teknik şartlar, teslim takvimi, ücret, kabul, ayıp sorumluluğu, fesih ve uyuşmazlık hükümlerinin düzenli şekilde yazılmasına yardımcı olur.
Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi veya belirli bir sonuç ortaya koymayı, iş sahibinin de bunun karşılığında bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. İnşaat, tadilat, yazılım geliştirme, tasarım, üretim ve benzeri sonuç odaklı işler bakımından yaygın olarak kullanılır. Yazılı bir metin, tarafların beklentilerini somutlaştırır ve uyuşmazlık riskini azaltır. Bu model, temel maddeleri düzenlemek için pratik bir başlangıç sağlar.
Eser sözleşmesinin kapsamı
Bu sözleşmede esas olan, yüklenicinin yalnızca emek sarf etmesi değil, kararlaştırılan nitelikte bir sonuç ortaya koymasıdır. Bu nedenle işin konusu, teknik özellikleri, kullanılacak malzemeler ve teslim ölçütleri mümkün olduğunca ayrıntılı tanımlanmalıdır.
Taraflar, işin yapılacağı yer, proje veya ek dokümanlar ile iş sahibinin sağlayacağı bilgi ve malzemeleri de açıkça belirtmelidir. Belirsiz kapsam ifadeleri, sonradan ek iş ve ücret tartışmalarına yol açabilir.
İşin tanımını somutlaştırma
İş tanımında ölçü, miktar, kalite standardı, çizim, teknik şartname ve teslim edilecek belgeler gibi unsurlara yer verilmesi faydalıdır. Ekler varsa, bunların tarih ve numaraları sözleşmede gösterilmelidir.
Modelde bulunması gereken temel alanlar
Taraf bilgileri ile işin kapsamı, bedeli ve süresi sözleşmenin temelini oluşturur. Ayrıca teslim, muayene, kabul ve ayıba ilişkin süreçlerin belirlenmesi, uygulamada yaşanabilecek anlaşmazlıkları önlemeye yardımcı olur.
| Belge alanı | Amacı | Sık yapılan hata |
|---|---|---|
| İşin konusu | Ortaya çıkarılacak eseri tanımlar | Genel ve ölçülemez ifadeler kullanmak |
| Bedel ve ödeme | Ücretin tutarını ve ödeme zamanını belirler | KDV ve ek masrafları belirtmemek |
| Teslim süresi | İşin tamamlanacağı tarihi belirler | Gecikme hâlindeki sonucu yazmamak |
| Kabul süreci | İş sahibinin inceleme ve kabul usulünü düzenler | İtiraz süresi öngörmemek |
| Değişiklik talepleri | Ek işlerin onay ve fiyatlandırmasını düzenler | Sözlü talimatla işe başlamak |
Bedel türü ve ödeme düzeni
Bedel götürü, birim fiyatlı veya maliyet artı ücret esasına göre belirlenebilir. Ödeme takvimi; avans, hakediş, ara ödeme ve teslim sonrası bakiye şeklinde düzenlenebilir; her ödeme için belge düzeni ayrıca kararlaştırılmalıdır.
Düzenlenebilir şablon
Belge şablonu
ESER SÖZLEŞMESİ
Sözleşmenin Yapıldığı Yer: ____________________
Sözleşme Tarihi: ____ / ____ / ______
İŞ SAHİBİ
Adı/Unvanı: ____________________
T.C. Kimlik No/Vergi No: ____________________
Adres: ____________________
Telefon/E-posta: ____________________
YÜKLENİCİ
Adı/Unvanı: ____________________
T.C. Kimlik No/Vergi No: ____________________
Adres: ____________________
Telefon/E-posta: ____________________
İş sahibi ve yüklenici bundan sonra ayrı ayrı “Taraf”, birlikte “Taraflar” olarak anılacaktır.
| Değişken alan | Bilgi |
|---|---|
| İşin konusu | ____________________ |
| İşin yapılacağı yer | ____________________ |
| İş bedeli | ____________________ TL + KDV / KDV dâhil |
| Ödeme şekli ve takvimi | ____________________ |
| İşe başlama tarihi | ____ / ____ / ______ |
| Teslim tarihi | ____ / ____ / ______ |
| Teknik şartname veya ekler | ____________________ |
- Konu: Yüklenici, yukarıda tanımlanan işi ve/veya eseri, bu sözleşme ile varsa eklerinde belirtilen niteliklere uygun olarak meydana getirmeyi kabul eder.
- Yüklenicinin yükümlülükleri: Yüklenici, işi özenle, mesleki kurallara uygun olarak ve kararlaştırılan süre içinde tamamlayacaktır. Yüklenici, iş sahibinin yazılı onayı olmadan iş kapsamını değiştiremez.
- İş sahibinin yükümlülükleri: İş sahibi, işin yürütülmesi için gerekli bilgi, belge, erişim, onay ve ödemeleri zamanında sağlayacaktır.
- Bedel ve ödeme: İş bedeli ____________________ olarak belirlenmiştir. Ödemeler ____________________ şekilde yapılacaktır. KDV ve varsa diğer yasal yükümlülükler ____________________ tarafından karşılanacaktır.
- Ek işler ve değişiklikler: İş kapsamında yapılacak her türlü değişiklik, ek işin bedeli ve süreye etkisi tarafların yazılı mutabakatı ile geçerli olacaktır.
- Teslim ve kabul: Yüklenici işi teslim tarihinde iş sahibine teslim eder. İş sahibi, teslimden itibaren ______ gün içinde inceleme yaparak ayıp veya eksiklik iddialarını yazılı olarak bildirir.
- Ayıp ve düzeltme: Usulüne uygun bildirilen ayıp veya eksiklikler, yüklenici tarafından makul süre içinde giderilecektir. Tarafların kanundan doğan hakları saklıdır.
- Gecikme ve fesih: Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı davranması hâlinde, diğer taraf yazılı bildirimle ______ gün süre verir. Aykırılığın bu sürede giderilmemesi hâlinde sözleşme feshedilebilir.
- Gizlilik: Taraflar, sözleşmenin ifası kapsamında öğrendikleri gizli bilgi ve belgeleri üçüncü kişilere açıklamamayı kabul eder.
- Uyuşmazlıkların çözümü: Bu sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda ____________________ Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir. Zorunlu arabuluculuk hükümleri saklıdır.
- Yürürlük: Bu sözleşme, taraflarca imzalandığı tarihte yürürlüğe girer ve ______ nüsha olarak düzenlenmiştir.
Ekler: ____________________
İŞ SAHİBİ
Adı/Unvanı: ____________________
İmza: ____________________
YÜKLENİCİ
Adı/Unvanı: ____________________
İmza: ____________________
Metni doğrudan burada düzenleyin. Değişiklikler tarayıcınızda saklanır; yazdırabilir ya da Word ve PDF olarak dışa aktarabilirsiniz.
Tarafların yükümlülükleri
Yüklenici, işi özenle, sözleşmeye ve varsa teknik şartnameye uygun şekilde yürütmekle yükümlüdür. İş sahibi ise gerekli bilgi, erişim, onay, izin ve kararlaştırılmış ödemeleri zamanında sağlamakla sorumludur.
- Yüklenicinin işi kararlaştırılan kalite standardında tamamlaması
- İş sahibinin çalışma alanını veya gerekli erişimi sağlaması
- Tarafların değişiklik taleplerini yazılı biçimde onaylaması
- Ödeme belgelerinin ve hakedişlerin zamanında düzenlenmesi
- Gizli bilgi ve belgelerin sözleşme amacına uygun kullanılması
İş kapsamını değiştiren her talebi, bedel ve süre etkisiyle birlikte yazılı ek protokole bağlamak en güvenli uygulamadır.
Teslim, inceleme ve ayıp hükümleri
Teslim işlemi mümkünse teslim tutanağı ile belgelenmelidir. İş sahibi, eseri makul süre içinde incelemeli; tespit ettiği ayıp veya eksiklikleri yazılı olarak yükleniciye bildirmelidir.
Ayıbın niteliğine göre onarım, yeniden ifa, bedelden indirim veya uygun diğer hukuki sonuçlar gündeme gelebilir. Somut sözleşmede bildirim süreleri ve düzeltme yöntemi açıkça yazılmalıdır.
Fesih ve uyuşmazlık yönetimi
Sözleşmede ağır ihlal, ödeme gecikmesi, işi sürdürmeme veya sözleşmeye aykırı ifa gibi durumlarda izlenecek fesih prosedürü düzenlenmelidir. Fesih öncesinde yazılı ihtar ve makul bir düzeltme süresi verilmesi, çoğu durumda ispat kolaylığı sağlar.
- Sorunu ve ihlal edilen maddeyi yazılı olarak tespit edin.
- Karşı tarafa makul bir düzeltme süresi tanıyın.
- Yazılı bildirimlerin tebliğini ve delillerini saklayın.
- Çözüm sağlanamazsa yetkili merci veya arabuluculuk seçeneğini değerlendirin.
Uyuşmazlıklarda görevli ve yetkili mahkeme ile uygulanacak hukuk, somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir. Ticari ilişkilerde arabuluculuk ve uzman görüşü gibi yöntemler de zaman ve maliyet bakımından yararlı olabilir.
Sıkça sorulan sorular
Eser sözleşmesi ile hizmet sözleşmesi arasındaki fark nedir?
Eser sözleşmesinde belirli bir sonuç veya eser meydana getirme borcu öne çıkar. Hizmet sözleşmesinde ise kural olarak iş görme faaliyeti ve bağımlılık unsuru daha belirleyici olabilir.
Sözleşmede teslim tarihi zorunlu mudur?
Her durumda zorunlu olmamakla birlikte, teslim süresinin veya süresinin nasıl belirleneceğinin yazılması önerilir. Böylece gecikme ve ek süre talepleri daha kolay değerlendirilir.
Ek işler nasıl ücretlendirilmelidir?
Ek işlerin kapsamı, bedeli ve teslim süresine etkisi yazılı olarak kararlaştırılmalıdır. Yazılı onay alınmadan yapılan ek işler, ücret ve kapsam bakımından uyuşmazlık doğurabilir.