Mülkiyeti Saklı Araç Satış Sözleşmesi Hazır Modeli
Mülkiyeti saklı araç satış sözleşmesi, bedelin taksitler halinde ödenmesi kararlaştırılan araç devirlerinde satıcının bedel tamamen tahsil edilene kadar mülkiyeti korumasına yardımcı olur. Bu hazır model; taraf bilgileri, araç tanımı, satış bedeli, ödeme planı, teslim, sigorta, tescil, temerrüt ve fesih hükümlerinin düzenli biçimde yazılmasına imkân verir.
Mülkiyeti saklı araç satış sözleşmesi, araç bedelinin tamamı ödeninceye kadar mülkiyetin satıcıda kalmasını öngören taksitli satış düzenlemesidir. Bu yapı, özellikle uzun vadeli ödeme planlarında tarafların hak ve yükümlülüklerini açıklaştırmaya yardımcı olur. Ancak araç devri, tescil, noter işlemleri ve mülkiyetin muhafazası bakımından emredici hukuk kuralları dikkate alınmalıdır. Sözleşmenin somut işlem ve uygulanacak ülke hukukuna göre uzman incelemesinden geçirilmesi önemlidir.
Mülkiyeti saklı satış nedir?
Mülkiyeti saklı satışta satıcı, aracı alıcıya teslim edebilir; buna karşılık satış bedelinin tamamı ödenene kadar mülkiyetin kendisinde kalmasını kararlaştırır. Alıcı, sözleşmede belirtilen ödeme yükümlülüklerini zamanında yerine getirmekle yükümlüdür.
Bu kayıt, yalnızca sözleşmeye yazılmakla her durumda üçüncü kişilere karşı sonuç doğurmayabilir. Araçların hukuki niteliği, tescil sistemi ve yerel şekil şartları ayrıca değerlendirilmelidir.
Temel amaç
Bu sözleşmenin amacı, taksitli satıştan doğan ödeme riskini azaltmak ve bedel tamamen ödenene kadar tarafların araç üzerindeki yetki sınırlarını belirlemektir.
Sözleşmede bulunması gereken bilgiler
Tarafların kimlik ve iletişim bilgileri ile aracın ayırt edici özellikleri eksiksiz yazılmalıdır. Plaka, şasi numarası, marka, model, model yılı ve kilometre bilgisi uyuşmazlıkların önlenmesi bakımından özellikle önem taşır.
| Belge alanı | İşlevi | Sık yapılan hata |
|---|---|---|
| Taraf bilgileri | Satıcı ve alıcının doğru şekilde belirlenmesini sağlar. | Kimlik veya vergi numarasının eksik yazılması. |
| Araç tanımı | Satılan aracın tereddütsüz tespitini sağlar. | Şasi numarasının sözleşmeye eklenmemesi. |
| Satış bedeli | Toplam borcu ve para birimini açıklar. | KDV, masraf veya faiz durumunun belirsiz bırakılması. |
| Ödeme planı | Taksit tarihlerini ve tutarlarını gösterir. | Gecikmenin sonuçlarının belirtilmemesi. |
| Mülkiyet kaydı | Bedel ödenene kadar mülkiyetin satıcıda kaldığını düzenler. | Tescil ve şekil şartlarının göz ardı edilmesi. |
Ödeme ve teslim düzeni
Toplam satış bedeli, peşinat, taksit sayısı, vade tarihleri, ödeme yöntemi ve gecikme hâlindeki sonuçlar açıkça kararlaştırılmalıdır. Ödemelerin banka aracılığıyla yapılması, ispat kolaylığı sağlayabilir.
Teslim anında düzenlenecek kayıtlar
Araç teslim tutanağında kilometre, anahtar sayısı, ruhsat, bakım kayıtları, aksesuarlar ve aracın görünen durumu belirtilmelidir. Tarafların teslim anındaki beyanları mümkünse yazılı olarak eklenmelidir.
Düzenlenebilir şablon
Belge şablonu
MÜLKİYETİ SAKLI ARAÇ SATIŞ SÖZLEŞMESİ
Sözleşmenin Yapıldığı Yer: ____________________
Sözleşme Tarihi: ____ / ____ / ______
SATICI
Adı Soyadı / Ticaret Unvanı: ____________________
T.C. Kimlik No / Vergi No: ____________________
Adres: ____________________
Telefon / E-posta: ____________________
ALICI
Adı Soyadı / Ticaret Unvanı: ____________________
T.C. Kimlik No / Vergi No: ____________________
Adres: ____________________
Telefon / E-posta: ____________________
| Değişken Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Satışa Konu Araç | Marka: ____________________ / Model: ____________________ / Model Yılı: ____________________ |
| Plaka ve Şasi Numarası | Plaka: ____________________ / Şasi No: ____________________ |
| Kilometre ve Renk | Kilometre: ____________________ / Renk: ____________________ |
| Toplam Satış Bedeli | ____________________ TL / Para birimi: ____________________ |
| Peşinat | ____________________ TL; ödeme tarihi: ____ / ____ / ______ |
| Taksit Planı | ____ adet taksit; her taksit tutarı: ____________________; vade günleri: ____________________ |
| Teslim Tarihi | ____ / ____ / ______ |
| Mülkiyetin Devri | Satış bedelinin tamamının ödenmesi ve gerekli yasal işlemlerin tamamlanmasıyla. |
- Konu: Satıcı, yukarıda bilgileri yazılı aracı bu sözleşme koşullarıyla alıcıya satmayı; alıcı da aracı belirtilen bedel ve koşullarla satın almayı kabul eder.
- Satış Bedeli ve Ödeme: Alıcı, toplam satış bedelini yukarıdaki ödeme planına uygun olarak satıcıya ödeyecektir. Ödemeler ____________________ yöntemiyle yapılacaktır.
- Mülkiyetin Saklı Tutulması: Taraflar, araç bedelinin tamamı satıcıya fiilen ödeninceye ve gerekli yasal tescil işlemleri tamamlanıncaya kadar aracın mülkiyetinin satıcıda kalacağını kabul eder.
- Teslim: Araç, ____ / ____ / ______ tarihinde alıcıya teslim edilecektir. Teslim anındaki kilometre, anahtar sayısı, belgeler, aksesuarlar ve görünen durum ayrı bir teslim tutanağında gösterilecektir.
- Alıcının Yükümlülükleri: Alıcı; aracı özenle kullanmayı, zorunlu sigorta ve yasal yükümlülükleri yerine getirmeyi, satıcının yazılı onayı olmaksızın aracı devretmemeyi, rehin vermemeyi veya üçüncü kişiler lehine hak tesis etmemeyi kabul eder.
- Hasar ve Bildirim: Alıcı, aracın hasar görmesi, çalınması veya ağır arızalanması hâlinde satıcıya derhal yazılı bildirimde bulunacaktır.
- Temerrüt ve Fesih: Alıcının vadesi gelen ödemeyi süresinde yapmaması hâlinde satıcı, yürürlükteki mevzuat ve bu sözleşme uyarınca gerekli bildirimleri yaparak ____________________ gün ek süre verebilir. Süresi içinde ödeme yapılmaması hâlinde satıcının fesih ve yasal yollara başvurma hakları saklıdır.
- Masraflar: Noter, tescil, vergi, sigorta, teslim ve diğer masrafların hangi tarafça karşılanacağı: ____________________.
- Uyuşmazlıklar: Bu sözleşmeden doğabilecek uyuşmazlıklarda yürürlükteki mevzuat uygulanır. Yetkili merci/mahkeme: ____________________.
- Yürürlük: İşbu sözleşme ____ nüsha olarak düzenlenmiş, taraflarca okunarak ____ / ____ / ______ tarihinde imzalanmış ve yürürlüğe girmiştir.
Ekler: ☐ Ödeme Planı ☐ Araç Teslim Tutanağı ☐ Ruhsat Fotokopisi ☐ Diğer: ____________________
SATICI
Adı Soyadı / Unvanı: ____________________
İmza: ____________________
ALICI
Adı Soyadı / Unvanı: ____________________
İmza: ____________________
TANIK / TESLİM TUTANAĞI İMZACISI (Varsa)
Adı Soyadı: ____________________
İmza: ____________________
Metni doğrudan burada düzenleyin. Değişiklikler tarayıcınızda saklanır; yazdırabilir ya da Word ve PDF olarak dışa aktarabilirsiniz.
Alıcının kullanım ve koruma yükümlülükleri
Alıcı, araç kendisine teslim edilmişse aracı özenle kullanmalı, zorunlu sigorta ve varsa sözleşmede kararlaştırılan diğer sigortaları sürdürmelidir. Satıcının yazılı onayı olmadan aracı üçüncü kişilere devretme, rehin verme veya üzerinde hak tesis etme yasağı düzenlenebilir.
- Aracın trafik ve sigorta yükümlülüklerini zamanında yerine getirmek.
- Periyodik bakım ve onarımları ihmal etmemek.
- Aracı sözleşmeye aykırı biçimde devretmemek veya rehin vermemek.
- Hasar, çalınma veya ağır arıza hâlini gecikmeden bildirmek.
- Ödeme belgelerini ve teslim kayıtlarını saklamak.
Temerrüt, fesih ve iade hükümleri
Alıcının taksitleri ödememesi hâlinde ihtar, ek süre, muacceliyet, fesih ve aracın iadesi gibi sonuçların hangi koşullarda uygulanacağı yazılmalıdır. Bu hükümlerin tüketicinin korunmasına ilişkin zorunlu kurallara veya diğer emredici mevzuata aykırı olmaması gerekir.
Aracın iadesi durumunda kullanım bedeli, değer kaybı, hasar, yapılan ödemelerin mahsup şekli ve masrafların kime ait olacağı açık düzenlenmelidir.
Pratik öneri: Araç teslim edilmeden önce şasi numarası, kilometre, anahtarlar ve mevcut hasarlar için imzalı bir teslim tutanağı düzenleyin; ödeme planını banka dekontlarıyla destekleyin.
Sözleşmenin hazırlanması için izlenecek adımlar
Belge hazırlanırken verilerin resmi kayıtlarla karşılaştırılması ve tarafların ticari veya tüketici sıfatlarının belirlenmesi gerekir. Özellikle tescil ve noter süreçleri, işlemin yapılacağı yerdeki kurallara göre doğrulanmalıdır.
- Tarafların kimlik, adres ve yetki bilgilerini doğrulayın.
- Aracın plaka, şasi, marka, model ve kilometre bilgilerini kayıtlardan alın.
- Bedeli, peşinatı, taksitleri ve ödeme yöntemini kesin olarak belirleyin.
- Sözleşmeyi, teslim tutanağını ve gerekli tescil işlemlerini yürürlükteki kurallara uygun tamamlayın.
Sık sorulan sorular
Mülkiyet kaydı aracı teslim etmeye engel midir?
Hayır. Taraflar, aracın alıcıya teslim edilmesini ve bedel tamamen ödenene kadar mülkiyetin satıcıda kalmasını kararlaştırabilir. Bunun hukuki etkisi, uygulanacak hukuk ve gerekli kayıt işlemlerine bağlıdır.
Alıcı taksiti geciktirirse satıcı aracı hemen geri alabilir mi?
Bu husus sözleşme hükümlerine ve emredici mevzuata bağlıdır. İhtar, ek süre, fesih bildirimi ve yasal takip gibi usullere uyulması gerekebilir.
Noter veya tescil işlemi gerekli midir?
Araç devri ve tescili için ülkeye özgü şekil ve kayıt şartları bulunabilir. İşlem öncesinde ilgili noterlik, trafik tescil birimi veya yetkili danışmandan güncel bilgi alınmalıdır.